De
Engelsche Public school Instelling met oude tradities.
Ieder
land heeft zijn eigen onderwijsmethoden en wat bij het eene volk iets doodgewoons
is, is bij het andere volk iets bijzonders. Zoo is er bijvoorbeeld moeilijk
een juist aequivalent te vinden voor het woord "public school, dat in Engeland
zoo'n gewonen klank heeft.
Een 'public school"
is niet toegankelijk voor iedereen. Integendeel, de meeste scholen van dit
soort zijn kostbare instituten, die enkel bezocht worden door de zoons van hen,
die in staat zijn, een hoog schoolgeld te betalen! De karakteristiekste eigenschappen
van de public school zijn, dat ze geheel onafhankelijk is van staatscontrole en
dat de jongens er tot hun achttiende jaar op blijven, waarna ze vaak naar een
van de universiteiten gaan. Onderling bestaat er een groot onderscheid tusschen
de verschillende public schools. Sommige zijn dagscholen andere ,kostscholen,
sommige zijn bijna duizend jaar oud, andere nauwelijks twintig. Ook de oorsprong
van deze public schools is verschillend. De van Rugbye n Shrewsbury bijv.
waren vroeger plaatselijke gymnasia, waarvan de roem zich plotseling of langzamerhand
over het land verspreidde. Weer andere, zooals die van Marlborough en Cheltenham,
werden in het midden van de negentiende eeuw gesticht, om tegemoet te komen aan
de vraag naar scholen voor de zoons van hooggeplaatste Engelschen.
Tot
aan de troonsbestijging van koningin Victoria was het met de Engelsche kostscholen
erbarmelijk gesteld. Jongens van allerlei leeftijden werden tezamen opgevoed,
zonder dat er voldoende toezicht was. De voeding was slecht, en het was dan ook
niet te verwonderen, dat' er in zulk een omgeving weinig belangstelling bestond
voor de geestelijke en cultureele waarden van het leven en,dat jongelui, die in
zulk een sfeer opgroeiden, wanneer ze ouder werden weinig deden, om 'het leven
van hun minder fortuinlijke medemenschen te verbeteren. Maar tusschen 1830
en 1850 kwam er verbetering in deze toestanden. Dit was in hoofdzaak het werk
van Thomas Arnold, van 1828-1842 directeur van Rugby. De leiding werd veranderd.
De positie van de assistenten werd verbeterd. Zij kwamen,aan het hoofd van de
internaten te staan. De oudste jongens kregen ook belangrijke taken en stonden
in nauw contact met den directeur. Dank zij het liberale beleid van Thomas
Arnold en anderen kwam er een algeheele wijziging in de sfeer der public schools.
Vrees veranderde in vertrouwen, vijandigheid in cooperatie en het. enge k1assikale
onderricht dat alle takken van kunst en wetenschap omvatte. Maar bovenal werd
zorg besteed,aan de moreeele training, aan de beginselen van leiderschap en zelfvertrouwen,
kwaliteiten, die voor den ondernemer Engelschhman van het eind, van de negentiende
eeuw zoo onontbeerlijk waren. Men zegt wel eens, dat de public schools heden
ten dagen uit de mode zijn. Dat is niet geheel waar. Het eenige bezwaar dat
ze hebben, is dat ze te exclusief zijn. Daarom,zou't. prachtig zijn wanneer op
den duur ook minder gegoeden van deze inrichtingen gebruik zouden kunnen maken,
want dit onderwijs heeft een goede traditie,en is in zijn veelzijdigheid van zeer
groote beteekenis. Het is moeilijk ,een duidelijk beeld te geven van het leven
op Public school. Een school met vijfhonderd leerlingen heeft acht of tien internaten,die
elk geleid worden door een leeraar, bijgestaan door een of. meer "tutors".
In sommige scholen eet men allen tezamen, in andere eten en slapen en werkende
jongens in hun eigen huizen. De leiding is grootendeels in handen gelegd van
de oudste jongens prefects of " monitors" die dus als poedig in ;hun
leven leeren, wat het zeggen wil, een verantwoordelijk leiderschap te dragen.
Deze "prefects" worden soms aangewezen door het schoolbestuur, soms
gekozen door hun medescholieren, maar hierbij wordt niet gelet op populariteit
of athletische begaafdheid, maar op karakter en verstand.
Twee
of drie middagen per week heeft men vrij, om gezamenlijk allerlei spelen te doen:
voetbal; cricket en hockey zijn de voornaamste takken van sport en op de meeste
scholen krijgen de jongens een of twee uren per dag, om zich aan hun liefhebberijen
te wijden. Er wordt een bepaald onderwijssysteem gevolgd en men krijgt meestal
op den leeftijd van omstreeks zestien jaar een diploma. Ook kan men zich dan
als student laten inschrijven. Vaak specialiseeren de jongens zich hierna in
verschillende vakken, zooals de klassieke talen geschiedenis, moderne talen, wiskunde
of de natuurwetenschappen, kunst, muziek, handenarbeid, tuinieren. Men vormt allerlei
clubs onderling, waarin men zich,wat zijn lievelingsvak betreft, volkomen kan
oriënteren. Athletiek, padvinderij en verschillende vormen van militaire
opvoeding hebben de speciale aandacht van de schoolleiding. De meeste scholen
hebben goede speelvelden, gymnastiekzalen en zwembaden, terwijl er meestal ook
voortreffelijk geoutilleerde ziekenzalen aanwezig zijn, aan het waarvan een speciale
schoolarts staat,terwijl alles gedaan wordt, om de lichamelijke behoeften van
de jongens te bevredigen, is de zorg voor het geestelijk leven toch altijd nog
een van de primaire vereischten. Als men bedenkt, dat het grootste deel van
de Public schools op religieuze basis gesticht zijn, behoeft het ook niet te verwonderen,
dat de kerk een centrale plaats inneemt in het schoolleven. En dat is een zeer
voornaam punt. Meer dan ooit heeft onze tijd geestelijke bezinning en een ernstige
levenshouding noodig. De jeugd van heden heeft het niet gemakkelijk. Ze wordt
in een ontredderde wereld geplaatst en zal zich daarin een plaats moeten veroveren.
De public school leidt haar leerlingen op, om the struggle for life waardig en
energiek te voeren. Ze is er in het verleden altijd goed in geslaagd, ze zal
ook in de toekomst zeker bewijzen, dat ze haar plaats in de voorste gelederen
der Engelsche onderwijsinstellingen waard is..